Is een relatiegeschenk fiscaal aftrekbaar in België?

Vooraf: dit artikel is algemene informatie, geen fiscaal advies. Wij zijn goed in cake, niet in jaarrekeningen. Leg je eigen situatie voor aan je boekhouder of aan een specialist zoals Liantis.

Je stuurt een prospect iets tastbaars, de factuur komt binnen en je boekhouder vraagt onder welke post dit hoort. Dat is geen detailvraag. In België bestaan er voor dit soort uitgaven twee behandelingen die fiscaal flink verschillen: het relatiegeschenk en de publiciteitskost. Dit artikel zet het verschil rustig op een rij en rekent het daarna uit met een cake van €160.

Het korte antwoord

Ja, een relatiegeschenk is fiscaal aftrekbaar, maar meestal maar voor de helft. Relatiegeschenken zijn in de regel 50% aftrekbaar als beroepskost. Voor de btw geldt een aparte grens: kost het geschenk zelf €50 exclusief btw of meer, dan is die btw niet aftrekbaar. Advertenties, beursmateriaal en drukwerk zijn 100% aftrekbaar onder de gewone regel voor beroepskosten, en die raakt artikel 53, 8° WIB 92 niet. Voor iets dat je weggeeft is de weg daarheen smal: dat artikel laat alleen "reclameartikelen die opvallend en blijvend de benaming van de schenkende onderneming dragen" buiten de 50%-regel, en de administratie vraagt daarbovenop een geringe waarde en een zeer grote verspreiding. Blijvend is het woord waar een cake op vastloopt, want een cake wordt opgegeten. Een helder overzicht van die regels vind je bij Boekhouder123.

Relatiegeschenk: de helft telt mee

Een relatiegeschenk is iets wat je aan een zakelijke relatie geeft om die relatie te onderhouden. Een fles wijn voor een klant, een kerstpakket voor een leverancier, een doos pralines na een afgerond project. Kenmerkend is dat er geen directe tegenprestatie tegenover staat: het geschenk dient de goede verstandhouding.

Fiscaal betekent dat: 50% van de kost is aftrekbaar, de andere helft wordt verworpen. En omdat een serieus geschenk die €50 exclusief btw al snel haalt, ben je in de praktijk vaak ook de btw kwijt. Die niet-aftrekbare btw wordt dan gewoon een deel van de kost.

Publiciteitskost: alles telt, als het echt reclame is

Kosten voor reclame en promotie zijn volledig aftrekbaar. Denk aan advertenties, beursmateriaal, drukwerk en promotieartikelen. Valt je op wat die vier gemeen hebben? Ze blijven bestaan. Dat is geen toeval. Voor een geschenk dat je meegeeft vraagt artikel 53, 8° WIB 92 drie dingen samen: het reclameartikel moet opvallend en blijvend de benaming van de schenkende onderneming dragen. Opvallend, blijvend, en de naam van de schenker. De administratie en de adviespraktijk leggen er nog twee bovenop: het artikel moet een geringe waarde hebben en bestemd zijn voor zeer grote verspreiding, niet voorbehouden aan een beperkte categorie klanten (circulaire nr. 32 van 29 mei 2017). Waar de grens tussen een geschenk en promotiemateriaal precies ligt blijft een feitenkwestie, maar dat woord blijvend is geen detail. Precies daarom is dit een gesprek met je boekhouder waard, geen beslissing die je op gevoel neemt.

Rekenvoorbeeld: één cake van €160, twee behandelingen

We nemen de instapcake van ColdCake en rekenen beide routes uit. Eerst de aannames, want zonder aannames is elk rekenvoorbeeld misleidend:

• Je bestelt één cake van €160 (maat M, rond), inclusief 6% btw en inclusief levering in Vlaanderen of Brussel.
• Exclusief btw is dat €150,94. De btw bedraagt €9,06.
• De cake gaat naar één contactpersoon, die dit jaar verder niets van je ontving.
• Je onderneming is een vennootschap die 25% vennootschapsbelasting betaalt en voldoende winst maakt om de kost af te zetten.
• Je bent btw-plichtig met volledig recht op aftrek, en we ronden af op de cent.

Het verschil per cake: €26,80. Dat is wat de twee categorieën uit elkaar houdt, niet wat jij mag kiezen. Wie een campagne draait, bijvoorbeeld Eerste Oven met vijf cakes per maand, zet dat verschil vijf keer op de rekening. Reken daarom op de linkerkolom en stel de vraag één keer vooraf aan je boekhouder, in plaats van hem achteraf te laten corrigeren.

Drie details die vaak vergeten worden

• De grens van €50 exclusief btw geldt per geschenk: kost het geschenk zelf €50 excl. btw of meer, dan is die btw niet aftrekbaar (SBB, 7 juli 2020).
• Geef je in hetzelfde kalenderjaar meerdere geschenken aan dezelfde relatie, dan aanvaardt de fiscus de btw-aftrek maar op één ervan (circulaire nr. 32 van 29 mei 2017). Kleinere geschenken uitsmeren redt de btw dus niet vanzelf.
• De 50%-regel gaat over de aftrek als beroepskost. De btw-aftrek is een aparte beoordeling met een eigen grens; het zijn twee verschillende vragen.
• Een uitgave wordt geen publiciteitskost omdat je dat woord op de factuur zet. De aard van de uitgave bepaalt de behandeling, en die moet je kunnen aantonen.

En waar valt een cake dan onder?

Twee van de vijf voorwaarden zitten goed. Een ColdCake is geen anonieme attentie met een lintje: je ontwerp en je merk staan in eetbare inkt op de cake zelf, met een QR-code erbij. Wie die scant, ziet de cake in AR tot leven komen en landt op een persoonlijke pagina die toont van wie de cake komt, met je boodschap als je er een schreef en je eigen knop als je een link meegaf. Opvallend is dat zeker, en jouw naam staat erop, dus jij bent de schenkende onderneming. Hoe dat er in de praktijk uitziet, lees je bij Hoe werkt het.

De andere drie zijn de lastige, en we gaan er niet omheen. Blijvend haalt een cake niet, want hij wordt opgegeten, en adviseurs zetten verbruiksgoederen zoals wijn, chocolade en champagne om precies die reden onder de relatiegeschenken. Een geringe waarde is €160 evenmin. En een cake die naar één zorgvuldig gekozen contactpersoon gaat, is het tegendeel van de zeer grote verspreiding die de administratie vraagt. Ga er dus van uit dat je bij de 50%-kolom uitkomt, en laat je boekhouder beoordelen of jouw dossier anders ligt.

Voor de btw bestaat er daarnaast een aparte weg die hij kan wegen, het handelsmonster. Circulaire nr. 32 van 29 mei 2017 vraagt drie dingen samen: je deelt het uit om publicitaire redenen, de kost wordt voor de directe belastingen als beroepskost aanvaard, en het monster is van dezelfde aard als wat je zelf maakt of verkoopt. Haal je dat, dan blijft de btw aftrekbaar en geldt de grens van €50 niet. Het is een btw-regel, en hij verandert niets aan de 50% in de inkomstenbelasting. Verkoop je zelf geen gebak, dan past die weg waarschijnlijk niet bij jou. Garanties geven we hier niet over, en wie dat wel doet zonder je dossier te kennen, verdient een opgetrokken wenkbrauw.

En wat doet die QR-code dan?

Voor de boekhouding is de QR-code een detail, voor de ontvanger niet. Scant hij de code met zijn telefoon, dan opent AR, voluit augmented reality: beeld bovenop wat de camera ziet, zodat de cake op het scherm tot leven komt met de video van de afzender, zonder app. Of je cake gescand is, vertellen we je als je erom vraagt, en aan de 50%-kolom verandert dat niets. Lees ook: zo verloopt de scan voor de ontvanger.

Wat je boekhouder graag ziet

Wil je dat gesprek goed voeren, hou dan dit bij de hand:

• De factuur, met datum en bedrag.
• Wie de cake ontving en waarom: welk bedrijf, welke campagne, welk commercieel doel.
• Een foto van de cake, zodat zichtbaar is dat je naam en je merk erop staan.

Praktische vragen over maten, smaken en levering staan in onze FAQ. Andere vragen mogen naar info@coldcake.be.

---

Nogmaals, voor wie snel scrolt: dit is geen fiscaal advies. Percentages en grenzen kunnen veranderen en jouw situatie kan afwijken. Raadpleeg je boekhouder of een specialist zoals Liantis voor je hier beslissingen op baseert.